12.11.2018 - OzelGuvenlik.Net [Özel Güvenlik Haber ve Eğitim Sitesi]

Fren Mesafesini Etkileyen Faktörler

Fren Mesafesini Etkileyen Faktörler

Güvenli Sürüş Teknikleri

Fren Mesafesini Etkileyen Faktörler

 

Frenleme mesafesi”, aracın frenleme sırasında aldığı yola karşılık gelmektedir. Bu mesafeyi de etkileyen faktörler vardır. Fren mesafesinin uzunluğu, aracın seyir anındaki hızına, yolun yüzeyine, yolun eğimine, fren ve lastiklerin durumuna göre değişir.

Elbette, fren yapma biçiminizin de etkisi söz konusudur. Bunun etkisi, direk hesaplamayla ortaya konulamaz. Ancak, hepimiz biliyoruz ki, pedala pompalayarak yavaş basılması basma yada gaz pedalından ayağı çekip, sonradan frene basılması veya panik fren yapılması mesafeyi etkileyecektir.

Fren mesafenizi, en fazla etkileyen faktör, kuşkusuz “hızınızdır”. Hızın etkisi çoğumuzun tahminlerinin de üzerindedir. Hızınızı 35 km/s’ten, 70 km/s’e çıkardığınızda, yani ikiye katladığınızda, fren mesafeniz önceki hızdaki mesafeye göre sanıldığı gibi 2 kat değil tam dört kat artacaktır.

Hızınızı 35 km’den, 105 km’ye çıkardığınızda, yani üçe katladığınızda, durma mesafesi bu kez, inanamayacaksınız ama tam dokuz misli artacaktır.

Yol eğiminin etkisini herkes bilir. Yokuş aşağı durma mesafeniz, diğer tüm şartlar aynıysa, yokuş yukarı durma mesafenizden daha uzun olacaktır. Yani, yokuş aşağı inişlerde, daha da dikkatli olmamız gerekiyor.

Yol yüzeyi ve lastikler fren mesafesini nasıl etkilemektedir? Bu konuyu burada eğitimlerde öğrenmeniz halinde, yolculuklarınızda yol yüzeyleri ve lastikler konusunda daha duyarlı olmanızı kolaylaştıracaktır.
Yol yüzeyi durma mesafesini etkilemektedir. Lastiklerinizle, yol yüzeyi arasında iyi bir tutuşun sağlanması önemlidir. Örnek verecek olursak, kaymak asfalt diye belirttiğimiz “asfalt beton” kaplamalı yollarda fren mesafesi, bizim kara yollarımızda daha sık karşılaştığımız mıcırları üzerinde görülen-pürüzlü yüzeye sahip, “sathi kaplama” yollardaki fren mesafesinden daha uzundur. Sürüş kolaylığı, konfor her
zaman lehimize sonuç vermiyor. Yol yüzeyinde su birikmesi, buz ya da kar olması yine fren mesafesini uzatan faktörlerdir.

Burada, pratikte karşılaştığımız bazı durumlara göz atmak faydalı olacaktır. Bunlar, kaplamalı olmayan banketlerde sürüşün getireceği sorunlardır. Asfalt kaplamalı yolda ilerlerken, fren yapmaya başladığınızda, değişik nedenlerle kaplamasız bir bankete kayma durumunuz oluştuğunda; asfalt ve çakıllı banketin sürtünme katsayıları ve lastik tutuşları farklı olduğundan hızınıza bağlı olarak, aracınızın dengesini bozup, sizi muhtemelen savurur. Unutmayın, fren ve durma mesafeleriniz de bu durumdan etkilenecektir.

Öyleyse, imkânlar dâhilinde, durma eyleminin, asfalt kaplama üstünde başlatılıp, bitirilmesine özen gösteriniz. Kaymayı kolaylaştıran diğer yol yüzeyi durumlarının (rögar kapakları, yağlar, yol çalışması, mıcır, çakıl vb.) farkında olmak ayrıca önem taşır. Özellikle, bu tür yol yüzeylerinde daha dikkatli olmak gerekir.
Bu arada, lastiklerden de bahsetmek yerinde olacaktır. Kabak lastik diye belirttiğimiz, diş derinlikleri azalmış ya da yok olmuş lastiklerin yolu kavraması ve tutuşu da azalacağından, frenlemeyi zorlaştıracağı gibi durma mesafesini de uzatacaktır.
Frenlerin durumunu daha önce değinmiştik. Fren sistemi iyi çalışmayan bir aracın, bütün diğer tehlikelerin yanında fren mesafesini de uzatacağını söyleyebiliriz.

Reaksiyon, Fren ve Durma Mesafeleri

Durma mesafesi ya da “emniyetli durma mesafesi”, bir aracın ve sürücüsünün, önünde beklenmedik bir gelişme olduğunda, durma için gerekli olan mesafe olarak tanımlanır. Bu mesafe, iki temel parçadan meydana gelir. Bunlar; (1) Reaksiyon Mesafesi ve (2) Frenleme Mesafesidir. Bu iki mesafenin toplamı “durma mesafesini” verir.
Reaksiyon mesafesi, durmayı gerektirecek bir tehlikenin görülmesi, algılanması ve frene basılması anına kadar geçen sürede kat edilen yola karşılık gelir.

Reaksiyon mesafesi nasıl hesaplanır?

Reaksiyon mesafesi, aracın hızının, 3.6’ya bölünmesi ile hesaplanır. Örneğin 50km/s hızla seyreden bir aracın reaksiyon mesafesi 50 / 3.6 = 13.8 m/sn’dir. REAKSİYON MESAFESİNİ PRATİK OLARAK HESAPLAMA YÖNTEMİ de vardır. Kaç kilometre hızla gidiyorsanız, o hızın ilk rakamını üçle çarptığınızda YAKLAŞIK reaksiyon mesafesini bulmuş olursunuz. (Dikkat: BULDUĞUNUZ durma değil, reaksiyon mesafesidir.)

Belirli hızlarda yaklaşık reaksiyon mesafeleri

Belirli hızlarda yaklaşık reaksiyon mesafeleri

 

Elbette ki en önemli olan mesafe durma mesafesidir. Reaksiyon mesafesini fren mesafesi takip eder. Fren mesafesinin uzunluğunu ise aracın hızına, yolun yüzeyine, yolun eğimine, fren ve lâstiklerin durumuna ve sürücünün deneyimine göre değişir.

Yani fren mesafesi, hız artışının karesi kadar artmaktadır.
Örnek: Hız 2 katına çıkınca= Fren mesafesi 4 kat (2×2)
Hız 3 katına çıkınca= Fren mesafesi 9 kat (3×3)
Hız 4 katına çıkınca= Fren mesafesi 16 kat (4×4)
Hız 5 katına çıkınca= Fren mesafesi 25 kat (5×5) artmaktadır.

durma mesafesi formülü


BU KONUYU SOSYAL MEDYA HESAPLARINDA PAYLAŞ
ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ